مهم ترین استانداردهای مدیریت پروژه:
در مطالب گذشته در خصوص موسسات، مدارک و استانداردهای معتبر در حوزه مدیریت پروژه صحبت شد. در این قسمت تعدادی از مهم ترین استانداردهای مدیریت پروژه معرفی و در ادامه به یکی از محبوب ترین استانداردها در این حوزه، یعنی استاندارد مدیریت پروژه PMBOK پرداخته می شود:
گستره دانش مدیریت پروژه یا PMBOK (Project Management Body of Knowledge)
(منتشر شده توسط موسسه PMI)
مدیریت پروژه در محیط های کنترل شده یا Prince2 (Projects in Controlled Environments)
(منتشر شده توسط موسسه AXELOS)
مبنای شایستگی در IPMA یا ICB (IPMA Competence Baseline)
(منتشر شده توسط موسسه IPMA)
مدل بلوغ مدیریت پروژه سازمانی یا OPM3 (Organizational Project Management Maturity Model)
(منتشر شده توسط موسسه PMI)
استاندارد مدیریت پروژه PMBOK:
PMBOK مخفف عبارت گستره دانش مدیریت پروژه (Project Management Body of Knowledge) است. استاندارد PMBOK معروف ترین، قدیمیترین، کاربردیترین و محبوب ترین استاندارد جهانی در حوزه مدیریت پروژه می باشد که توسط موسسه مدیریت پروژه آمریکا (PMI) منتشر شده است. این استاندارد به عنوان یک زبان مشترک برای مدیریت پروژه در سراسر دنیا استفاده میشود. آگاهی و تسلط بر دانش مدیریت پروژه، لازمه موفقیت در پروژههای مختلف است. عدم به کارگیری و پیادهسازی درست دانش مدیریت پروژه منجر به شکست یا ناتمام ماندن پروژهها خواهد شد. با توجه به اهمیت این موضوع، بسیاری از سازمانهای معتبر در کشور، پروژههای خود را بر مبنای این استاندارد هدایت کرده و آشنایی با این استاندارد را از الزامات اولیه در انتخاب کارکنان خود قرار دادهاند. بنابراین تسلط به راهنمای PMBOK به کلیه مدیران پروژه، کارشناسان کنترل پروژه، تیم های پروژه، صاحبان کسب و کارها و … توصیه می شود. علاوه بر این دارا بودن مدرک بین المللی مدیریت پروژه PMP، که نشان از حرفهای بودن فرد در حوزه مدیریت پروژه است، فرصت های شغلی و درآمدی خوبی را برای کارجویان هم در ایران و هم در خارج از کشور فراهم می کند. یکی از مهم ترین منابع آزمون PMP، استاندارد مدیریت پروژه PMBOK است. اما این استاندارد تنها منبع آزمون نمی باشد.
موسسه PMI در سال 1996 میلادی اقدام به انتشار اولین نسخه از استاندارد مدیریت پروژه PMBOK کرد. این استاندارد حدودا هر 4 سال یکبار بروزرسانی می شود. آخرین نسخه آن، یعنی ویرایش هفتم استاندارد PMBOK، در سال 2021 میلادی منتشر شده است. کتاب PMBOK در برگیرنده دو بخش اصلی است: 1) استاندارد مدیریت پروژه و 2) راهنمای گستره دانش مدیریت پروژه.
در ویرایش جدید (هفتم) استاندارد PMBOK، شاهد تغییرات چشمگیر و بیسابقهای نسبت به ویرایشهای قبلی هستیم و این امر باعث شده که مطالعه ویرایش جدید، خالی از لطف نباشد. یکی از تغییرات اساسی ویرایش جدید، گذار از یک استاندارد مبتنی بر فرآیند به استانداردی مبتنی بر اصول است.
ویرایش ششم شامل 5 گروه فرآیندی (Process Group) و 10 حوزه دانشی (Knowledge area) است، در حالیکه ویرایش هفتم شامل 12 اصل مدیریت پروژه (Project Management Principles) و 8 دامنه عملکردی پروژه (Project Performance Domains) است و در آن اصول جایگزین فرآیندها و دامنه های عملکردی جایگزین حوزههای دانشی شده است و همچنین حجم آن نسبت به ویرایش ششم بسیار کمتر شده است.











